فصل ششم : قوه مقننه - اصل 62 الي 99  

فصل ششم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران : قوه مقننه
مبحث اول- مجلس شوراي اسلامي
اصل‏ شصت و دوم: مجلس‏ شوراي‏ اسلامي‏ از نمايندگان‏ ملت‏ كه‏ به‏ طور مستقيم‏ و با رأي‏ مخفي‏ انتخاب‏ مي‏ شوند تشكيل‏ مي‏ گردد. شرايط انتخاب‏ كنندگان‏ و انتخاب‏ شوندگان‏ و كيفيت‏ انتخابات‏ را قانون‏ معين‏ خواهد كرد.
اصل‏ شصت و سوم: دوره‏ نمايندگي‏ مجلس‏ شوراي‏ اسلامي‏ چهار سال‏ است‏. انتخابات‏ هر دوره‏ بايد پيش‏ از پايان‏ دوره‏ قبل‏ برگزار شود به‏ طوري‏ كه‏ كشور در هيچ‏ زمان‏ بدون‏ مجلس‏ نباشد...

ادامه نوشته

انحلال مجلس

در اكثر كشورها حق انحلال مجلس به قوه ي مجريه داده شده است.

در انگلستان قوه مجريه اگر تشخيص دهد مجلس متكي به آراي مردم نيست آن را منحل مي كند.

در ايتاليا رئيس جمهورحق انحلال هر دو مجلس را دارد.

در قانون اساسي دوماي جديد روسيه انحلال پارلمان در اختيار رئيس جمهوراست.

قانون اساسي جديد بلغارستان نيز انحلال مجلس را به رئيس جمهو ر مي دهد.

در رژيم منحط پهلوي شاه قدرت انحلال دو مجلس شوراي ملي و مجلس سنا را دارا بود.

در قانون اساسي جمهوري اسلامي انحلال مجلس پيش بيني نشده است.

 

حضور در انتخابات

در برخي از ايالات دولت فدرال اتريش يا چند كانتون از كنفدراسيون سوئيس راي دادن اجباري است.

در بلژيك و لوكزامبوگ راي دادن در سراسر كشور اجباري است.

در هلند كافي است شهروند در برابر صندوق انتخابات حاضر شود.

برگرفته از كتاب بايسته هاي حقوق اساسي ص 313

در جمهوري اسلامي ايران براساس مردم سالاري ديني در اصل 56 قانون اساسي آمده: حاكميت مطلق برجهان  و انسان از آن خداست و هم او انسان را بر سرنوشت اجتماعي خويش حاكم ساخته است. هيچ كس نمي تواند اين حق الهي را از انسان سلب كند يا در خدمت منافع فرد يا گروه خاصي قرار دهد و ملت اين حق خداداد را از طرقي كه در اصول بعد مي آيد اعمال مي كند.

رسميت مجلس

در كشورهاي آرژانتين.بلژيك.موناكو و روسيه و بيشتر كشورهاي اروپاي شرقي حضور نصف به علاوه يك نمايندگان ضروري است.

در اتريش و استرالياو يونان حضور يك سوم كل نمايندگان كافي است.

در انگلستان و ايرلند حضور 40 نماينده براي تصميم گيري لازم است نه بيشتر.

در جمهوري اسلامي ايران مطابق اصل 65 قانون اساسي: جلسات مجلس شوراي اسلامي با حضور دوسوم مجموع نمايندگان رسميت مي يابد.

مجازات توهين

اگر در پارلمان انگلستان نماينده اي مرتكب جرم توهين و افترا به پارلمان يا يكي از اعضاي آن شود و ضمن سخنراني از حدود متعارف و مرسوم خارج گردد به قصد هتك حيثيت عملي را انجام دهد مجلس به صورت دادگاه تشكيل جلسه مي دهد وبه جرم ارتكابي رسيدگي مي كند و در صورت محكوم شدن نماينده مجازات هاي زير را در باره وي اعمال مي كردد:

1-   اخطار رسمي از سوي رئيس مجلس در جلسه عمومي

2-   توضيح نماينده در جلسه علني و رسمي

3-   اخراج نماينده از پارلمان براي مدتي

4-   زندان

 برگرفته از كتاب حقوق اساسي و نهادهاي سياسي ص472

قانون مجلس شوراي عربستان سعودي

اصل 7: مجلس شورا از يك رئيس و 60 عضو كه پادشاه آنان را از ميان اهل علم و تجربه برمي گزيند تشكيل مي گردد و تمام حقوق اعضا و وظايف آنان در تمام زمينه ها به دستور پادشاه تعيين مي شود.

اصل10: انتخاب رئيس مجلس شورا و معاون و دبيركل مجلس و بركناري آنان به دستور پادشاه انجام مي پذيرد و حقوق و وظايف آنان با فرمان پادشاه تعيين مي شود.

شغل نمايندگي

در يوگسلاوي اعمال وظيفه پارلمان امري مجاني است اما اگر نماينده اي قبلا صاحب شغلي بود و حقوق و مزايايي دريافت مي كرد بايد معادل آن را از مجلس بگيرد تا به زندگي عادي او خللي وارد نشود. 

در روسيه  و دمكراسي هاي توده اي اروپاي شرقي نمايندگي شغل نيست بلكه نمايندگان در واقع اشتغالات پيش خود را ادامه مي دهند و اگر غرامتي پرداخت شود فقط به قصد جبران هزينه هاي اضافي است. (كتاب حقوق اساسي و نهادهاي سياسي ص476)

× تنظيم و تصويب بودجه

در ژاپن دخالت دولت دركار بودجه پارلمان بسيار گسترده است هيات دولت مسئول نهايي

تدوين سقف اعتبارات در همه شئون از جمله در مورد پارلمان به شمار مي ايد.

استراليا ، فنلاند ، اتريش، لبنان، نروژ ، هلند و سوئيس از جمله ممالكي هستند كه نهايي

 كردن اقلام بودجه پارلمان از سوي مسئول يا مسئولان عالي مقام اجرايي را پذيرفته اند.

(حقوق اساسي و نهاد هاي سياسي ص ۴۷۸ و ۴۷۹)

 

ادامه نوشته

×راي زنان

حق راي زنان در ايالات متحده ي امريكا پس از ۱۲۰سال سرانجام درسال ۱۹۲۰ ميلادي به

 تصويب رسيد.

حق راي زنان در بريتانيا (انگليس) در سال ۱۹۲۸ ميلادي و در فرانسه در سال ۱۹۴۴ ميلادي

ودرموناكو در سال ۱۹۶۲ ميلادي وارد قانون شد.

در سوئيس طي رفراندومي در سال ۱۹۵۴ م از مردان درباره ي حق راي زنان پرسيدند و

اكثريت مردان با حق راي زنان مخالفت كردند ولي در سال هاي بعد آهسته آهسته مردان

سوئيس به حق راي زنان تن در دادند  (بايسته هاي حقوق اساسي ص ۳۰۷).

 

 

ادامه نوشته

×شرايط راي دادن

دربلژيك افسران جزء و سرجوخه ها آن هنگام خدمت نمي كنند نمي توانند در انتخابات شركت جويند.

درلائوس روحانيون و دانشجويان از حق دادن راي محروم اند.  (بايسته هاي حقوق اساسي ص ۳۱۱)

شرايط لازم براي راي دهندگان در كشورهاي مختلف و در زمان هاي مختلف تفاوت هاي بسياري داشته

 و دارد. در ايالات متحده امريكا راي دهنده بايد دليلي بر اطلاعات عمومي خود ابراز دارد.

درشيلي خواندن و نوشتن از شرايط راي دهنده است.  (حقوق اساسي تطبيقي ص ۱۹۰)

 

× حداقل شرط سني براي راي دهندگان در كشورهاي جهان

نام كشور:                            حداقل شرط سني:

۱-كرواسي                                  ۱۸سال

۲- روماني                                    ۱۸سال

۳- بلغارستان                                ۱۸سال

۴- آمريكا                                      ۱۸سال

۵-مجارستان                                ۱۸سال

۶-روسيه                                     ۱۸سال

ادامه نوشته